Ой тұзағы
Эмоциялық ой қорыту
Сезінемін - демек, солай. «Көңілім алаң» деген сезім «бәрі шынымен жаман» дегенге айналады. Эмоция дәлелге айналады.
Бұл қалай естіледі
- «Өзімді керек емес сезінемін - демек, мен шынымен ешкімге керек емеспін»
- «Қызғанамын - демек, серіктесім бірдеңе жасырып жүр»
- «Дайындық сезімі жоқ - демек, бастауға әлі ерте»
Оны қалай байқауға болады
Қорытындылар фактілерге емес, сезімге сүйенеді: «қорқынышты, демек, қауіпті», «алаңдаймын, демек, бірдеңе дұрыс емес», «ұят, демек, менде бір кемшілік бар». Күшті эмоция дауласудың мәні жоқ түпкілікті дәлел болып көрінеді.
Ол қайдан шығады
Эмоциялар ойдан жылдам және бір кездері қауіпке лезде жауап беруге көмектескен. Бірақ сезім ішкі күйді көрсетеді: шаршауды, өткен тәжірибені, мазасыздықты, ал сыртта болып жатқанды үнемі емес.
Одан қалай шығуға болады
Өзіңізден сұрап көріңіз
Сезім - бұл менің күйім туралы деректер, шындық туралы фактілер емес.
Үш қадамдық жаттығу
- Сезімді қорытындыдан бөлек атаңыз: «бәрі жаман» емес, «мен мазасыздық сезінемін».
- Сұраңыз: бұл сезім болмаса, қандай фактілер бұл қорытындыны растар еді?
- Толқын басылғанша күтіп, шешімге сабырлы күйде оралыңыз.
Келесі не өтуге болады
- 2 минМазасыздықСоңғы екі апта туралы жеті сұрақ. Дәрігерлер қолданатын қысқа скрининг.
- 2 минДепрессияСоңғы екі апта туралы тоғыз сұрақ. Бүкіл әлемдегі дәрігерлер қолданатын скрининг.
- 2 минПерфекционизмЖоғары талап көмектесе ме, әлде қинай ма? Екі шкала: өзіңе қойылатын талап және өзіңе көңілің толмауы.
Тізім Аарон Бек пен Дэвид Бернстің (Feeling Good, 1980) жіктемесіне негізделген. Бұл терапияны ауыстыру емес, өзін-өзі бақылауға арналған оқу құралы. Егер өзіңізден тым көп танысаңыз және бұл өмір сүруге кедергі келтірсе, бұл ұялатын нәрсе емес, әңгімеге келуге себеп.